dalub web bi leen di jàppale, ci jàng ak jàng bind làkku wolof

sàqum baat wolof-wolof

dibbutoon g- : dibbutoon xeetu garab la.

dibeer j- : dimaas j-. dibeer bésu dàllu la ci réew yu bare.

dibi-dibi : góor-góorlu. dafay dibi-dibi gudde ak bëccëg.

dibi b- : yàpp wu ñu lakk ak ay matt di ko jaaye ci béreb yu ñu tudde dibitëri. tey dibi laa reere ba suur.

dibi g- : fetal g-, mëq-dóom g-. bul bàyyee xale yi dibi gi ñu ciy fo, loolu wóorul

didim : am ay xar-xar ci yaram ndax seddaay bi. seddaay bee ko tax a didim ci tànk.

difi : aar, sàmm, yiir. booy dawal móto, solal kask ndax mu difi sa bopp bi.

digaale : jote. soo ma ko waxatee, dinañu ko digaale. safaan wi mooy jàmmoo.

digal : xelal. say waa-jur digal nañu la nga wormaal mag. / doktoor bi digal na ko garab bu baax ci feebaram bi.

diggi w- : fukkeelu weer ak benn ci weeru jullit. ci diggi wi la war a ñibbisi.

digg : sol ba ci digg bi, xaaj. boolu soow ba mu digg la leen pël bi may.

diggu-bëccëg b- : jamonoy midi. diggu-bëccëg la fi yegsi.

diggu-gannaaw g- : ndodd l-. diwal ko karite ci diggu-gannaaw.

digija j- : xeetu cuuraay. defal ma tuuti digija ci and bi.

dig : lu mu la dig, dina ko def.

dig b- : romb nga suñu dig bi, fii la sa tool yem. dinañuy wax tamit diggoo b- wala digaloo b-.

diig : dugg ci biir ndox, suux. seen gaal gi dafa diig wànte kenn labu ci.

diiju : def yëfi golo. bul ma diiju, dama sonn.

diine j- : yoon w-. toppal sa diine ndaxte mooy li la war a sowe ëllëg.

diiŋat : wax lu ñaaw ci deru jàmbur. bàyyil ki ngay diiŋat, kooku wàlliyu la.

diir : dàkk. till gi lay diir.

diir b- : saa s-. diir bu gàtt la awiyoŋ bi def ci diggante bi.

diiroo : (diiroo mbagg). natt sa bopp ak keneen. ñoom ñaar dañuy diroo mbagg.

diis 1 : xorom si diis na. safaan wi mooy woyof. / ëmb. soxnaam dafa diis.

diis 2 : wax wala dénk nit am mbir. jamonoy léegi koo diis sa soxla tamit, dafa koy xam te du la ko fajal.

diiwaan b- : diiwaan bi yépp ay beykat lañu.

dijj-làmmeñ : réy-làmmeñ. soo bàyyiwul dijj-làmmeñ, dinga dugal sa bopp léegi ci loo xamul. dinañuy wax tamit dijj-làmmiñ. safaan wi mooy noppi.

dijj : réy. jaay ma pataas yu dijj. safaan wi mooy sew wala tuuti.

dikk : ñów. kañ la sa gan gi dikk fii ? safaan wi mooy dem.

diksoneer b- : sàqum-baat m-. seetal ma baatu wolof bi lu muy tekki ci diksoneer bi ?

dimaas j- : dibeer ji. dimaas ji weesu lañu ko takkaloon jabar.

dimbali : koo tane, dimbali ko. dinañuy wax tamit dimbale wala dimmali.

dimb b- : ndawal luy ànd ak cere. mës naa lekk cere ak dimb.

dimb g- : garabu dimb. dimb gi meññ na.

dina : dina fa ñëw suba. dinañuy wax tamit dana.

dinay : dinay ñëw ci dëkk bi. dinañuy wax tamit danay.

dingeen di : ndax dingeen di bàyyi xel ci seen ëllëg ?

dingeen : ndax dingeen ma seetsi ? dinañuy wax tamit dangeen.

di : baat bi dafay firndeel mbetteel wala njàqare. waa ji ñeme na di !

diŋ : diŋ ko gaañ, defal ndànk. dinañuy wax tamit dinga.

dipi : dipi ba mu amee xaalis ba léegi, dafa beew.

dipite b- : ndawu réew l-. dipite askan wi ko fal la war a nekkal ca péncum ndawi réew ma.

dippe : tudde. pàppaam la dippe doomam ji. dinañuy wax tamit duppe.

dippi : dippi na bool bi. dinañuy wax tamit dipparñi. safaan wi mooy dëpp.

diri : watat. bul diri ñam wi.

diriyànke b- : jongoma j-. jabaram ab diriyànke bu mag la.

dispãaseer b- : bérebu fajukaay b-. fan la dispãaseer bi nekk ?

dittax g- : dinañuy wax tamit datax g-. (seetal datax)

diw-ñor g- : diw-ñor neex na ci mbaxalu Saalum.

diw-tiir g- : cu diw-tiir la togg tey.

diw : raatale, raay. diw na karite gi ci yaram wi.

diw m- : kenn nit. soo déggee ku ko mës a def rekk, ne ma diw la.